Miesięcznik Benefit – miesięcznik kadrowych, kierowników i dyrektorów HR

Strona główna » Praca » Prawo

Skutki podatkowe nagród wypłaconych pracownikom

Początek roku to w wielu firmach czas podsumowań. To też okres, w którym stawiane są nowe cele oraz wyzwania. Kiedy wyniki finansowe cieszą, a zysk osiągany jest na poziomie co najmniej oczekiwanym, pracownicy mogą liczyć na wypłatę dodatkowego wynagrodzenia, tzw. nagrody (premii) z wypracowanego zysku.

Podjęcie decyzji o przeznaczeniu części zysku na wypłatę dla pracowników świadczy nie tylko o dobrej kondycji finansowej, lecz także potwierdza realizację stawianych celów polityki kadrowej, tj. budowanie silnych więzi między pracownikiem a pracodawcą poprzez przywiązanie do firmy. Jak zawsze podejmowane decyzje biznesowe implikują określone skutki podatkowe, stąd wymaga wyjaśnienia, czy istnieje możliwość zaliczenia wypłaconych nagród do kosztów podatkowych.

Czy to koszt uzyskania przychodu?

Zgodnie z treścią art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: updop) kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyłączeniem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 updop.

Przepis ten wyraża ogólną zasadę potrącalności kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodnie z nim, aby dany wydatek mógł być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, muszą być spełnione następujące warunki: musi pozostawać w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością oraz mieć bezpośredni lub pośredni wpływ na wysokość uzyskiwanych przychodów albo służyć zachowaniu lub zabezpieczeniu źródła przychodów, nie może być umieszczony w katalogu wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów umieszczonym przez ustawodawcę w art. 16 ust. 1 updop, musi być definitywny i należycie udokumentowany.

Na wstępie należy zauważyć, iż ustawodawca nie wyłączył z kosztów uzyskania przychodu wydatków na rzecz pracowników, w tym również wypłacanych im świadczeń dodatkowych w postaci nagród. Nie ma tu znaczenia fakt, że podjęcie decyzji o wypłacie nagrody wynika z wypracowanego na określonym poziomie zysku. Jest to bowiem jedynie kryterium determinujące podjęcie przez zarząd decyzji o wypłacie. Okoliczność, że wypłata na rzecz pracowników następuje już po osiągnięciu zysku (w kolejnym okresie rozliczeniowym), nie jest prawnie istotna i nie wpływa na kwalifikację tego wydatku jako kosztu uzyskania przychodu.

Biorąc zatem pod uwagę przesłanki warunkujące uznanie poniesionego wydatku za koszt podatkowy, wskazać należy, że skoro istnieje związek takiego wydatku z uzyskaniem przychodu, a ustawodawca nie dokonał takiego wyłączenia w art. 16, istnieje przesłanka do uznania go za koszt podatkowy. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych pokazuje jednak, że temat ten, z pozoru niebudzący większych wątpliwości, wciąż znajduje swój finał na wokandzie sądowej. Wynika to przede wszystkim z istniejących u niektórych podatników wątpliwości w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów podatkowych wydatków (tu: nagród, premii) sfinansowanych z dochodu po opodatkowaniu pozostawionego w przedsiębiorstwie. Fakt, że wypłata nagrody następuje w następnym roku podatkowym, nie jest podstawą postawienia tezy o powtórnym ujmowaniu w kosztach takich wydatków.

Temat ten stał się przedmiotem rozstrzygnięcia m.in. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, który w wyroku z 1 marca 2016 roku (sygn. I SA/Gd 1675/15) wskazał, że „skopracownicy swoją pracą przyczyniają się do wypracowania jak największego zysku przedsiębiorstwa, to wypłacone im w nagrodę z tego zysku wynagrodzenie jest ekonomicznie elementem kosztu wypracowania tego zysku. Prawo podatkowe nie stawia expresis verbis żadnych przeszkód, aby tego rodzaju wypłata stanowiła koszt uzyskania przychodów w ujęciu prawnopodatkowym”.

Przywołany wyrok jest zgodny z tezami postawionymi przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 22 czerwca 2015 r., (II FPS 3/15), w której czytamy, że: „w świetle art. 7 ust. 2 i art. 15 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 pkt 40 i art. 15g ust. 4g ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nagrody i premie wypłacone pracownikom przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych z dochodu po opodatkowaniu mogą stanowić koszty uzyskania przychodów tego podatnika” (takie stanowisko zajął również NSA w wyroku z 7 czerwca 2016 roku, sygn. akt II FSK 3069/13).

Jak widać, nie ma wynikających z przepisów prawa podatkowego przeszkód ograniczających możliwość zaliczenia poniesionego wydatku do kosztu uzyskania przychodu. Istotny jest bowiem cel poniesienia danego wydatku, a nie źródło jego wypłaty. Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie wyłączają bowiem z kosztów podatkowych, w treści art. 16, nagród, premii wypłacanych przez pracodawcę z wypracowanego zysku.

Wskazują jedynie w treści art. 16 ust. 1 pkt 40, że kosztami podatkowymi nie są składki na ubezpieczenie społeczne oraz na Fundusz Pracy i na inne fundusze celowe utworzone na podstawie odrębnych ustaw, od nagród i premii wypłacanych w gotówce lub w papierach wartościowych z dochodu po opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Dokonując wykładni niniejszego przepisu, można wyciągnąć wniosek, że gdyby zamiarem ustawodawcy było wyłączenie z kosztów całej nagrody wraz z pochodnymi, to by tak postanowił. Ustawodawca odwołał się natomiast w powołanym przepisie wyłącznie do składek na ubezpieczenie społeczne oraz na Fundusz Pracy i na inne fundusze celowe utworzone na podstawie odrębnych ustaw, stąd tylko te wydatki są wyłączone z kosztów uzyskania przychodów. Nie należy dokonywać wykładni rozszerzającej i z przepisu tego wywodzić konieczność wyłączenia z kosztów podatkowych wypłaconych z zysku nagród dla pracowników.

Świadczenia te, jak każde wynagrodzenie pracownicze, nie są kosztem bezpośrednio związanym z wykazywanymi przez pracodawcę przychodami. Premie i nagrody są przychodami ze stosunku pracy, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej jako: updof). Dla tej kategorii należności ustawodawca przewidział w przywołanej ustawie szczególny sposób ustalania momentu zaliczenia ich do kosztów podatkowych. Zgodnie z treścią art. 15 ust. 4g updop, należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 i 6 updof, stanowią koszty uzyskania przychodów w miesiącu, za który są należne, pod warunkiem, że zostały wypłacone lub postawione do dyspozycji w terminie wynikającym z przepisów prawa pracy, umowy lub innego stosunku prawnego łączącego strony. Podsumowując, wypłacone pracownikom nagrody z zysku stanowią przede wszystkim ekwiwalent za pracę i jako normalny składnik wynagrodzenia należnego pracownikom w zamian za wykonaną przez nich pracę stanowią koszt uzyskania przychodu.

Agnieszka Sadowska
 doradca podatkowy wykładowca w Stowarzyszeniu Księgowych w Polsce o/o w Toruniu

2017-02-09 10:42 Opublikował: Benefit



Reklama:

tel. kom: 508-548-308

Redakcja:

Newsletter


Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celach marketingowo-promocyjnych oraz na otrzymywanie od Spółki oraz podmiotów wchodzących w skład Grupy Kapitałowej Benefit Systems S.A. za pomocą środków komunikacji elektronicznej
... Rozwiń
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych przez Spółkę, zgodnie z ustawą z dn. 29.08.1997r. o ochronie danych osobowych (tekst jedn. Dz. U. z 2002r. Nr 101 poz. 926, ze zm.) w celach marketingowo-promocyjnych oraz wyrażam zgodę na otrzymywanie od Spółki i informacji handlowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zgodnie z ustawą z dn. 18.07.2002r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.). Jednocześnie wyrażam zgodę na przekazanie moich danych osobowych przez Spółkę podmiotom z Grupy Kapitałowej Benefit Systems S.A. w celach marketingowo promocyjnych związanych z promocją lub reklamą produktów i usług oferowanych przez te podmioty jak również wyrażdam zgodę na otrzymywanie od tych podmiotów informacji handlowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zgodnie z ustawą z dn. 18.07.2002r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.) Zgody mogą być odwołane w każdym czasie. Administratorem danych osobowych jest Benefit IP Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa ul. Canaletta 4, 00-099 Warszawa. Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych i nie będą udostępniane innym odbiorcom. Ich podanie jest dobrowolne, a każda osoba ma prawo dostępu do treści swoich danych, ich poprawiania oraz wyrażenia sprzeciwu wobec ich przetwarzania.